Tarih, geride yalnızca belgeler bırakmaz; boşluklar da bırakır.
Bir arşiv belgesinde yarım kalmış bir aşk, bir gazete haberinin birkaç satırında kaybolup giden bir cinayet, bir günlükte unutulmuş bir korku, bir mektupta yalnızca izi kalan bir hayat… Peki ya kayda geçmeyenler? Söylenmeyenler, yarım bırakılanlar, tarihin büyük anlatılarının kıyısında kalanlar?
Tarihçilerden Başka Bir Hikâye, tam da bu boşlukların peşine düşüyor. 19. yüzyılın Osmanlı dünyasından erken Cumhuriyet dönemine uzanan on dört hikâye; arşiv belgeleri, gazete haberleri, günlükler ve başka tarihsel izlerden hareketle geçmişin sıradan görünen ama gerçekte sıra dışı insanlarını yeniden gündeme taşıyor. Aşklar, cinayetler, kıtlıklar, savaşlar, göçler, kölelik, şiddet, hastalık, kaçış ve hayatta kalma mücadelesi… Harput’tan Yozgat’a, İstanbul’dan Anadolu’nun ücra köylerine ve Osmanlı’dan Amerika’ya uzanan bu hikâyelerde tarihin büyük aktörlerinden çok, kendi sıradan dünyalarında yaşamaya, sevmeye, kaçmaya, direnmeye çalışan insanlar var.
Bu kitap ne alışıldık anlamıyla bir tarih kitabı ne de geçmişi yeniden kuran bir tarihsel roman. On dört tarihçi, geçmişe bu kez belgelerin izin verdiğinden daha detaylı bakıyor; kayıtların sustuğu yerde kurmacanın ve hayal gücünün imkânlarını kullanıyor. Böylece tarih ile edebiyat arasında, gerçek ile mümkün olanın sınırında yeni bir alan açıyorlar.
Oktay Özel’in sunuş yazısı, Ali Sipahi, Fatih Artvinli, Nurçin İleri, Özge Ertem, Özgül Özdemir, Müge Özbek, Çiğdem Oğuz, Ebru Aykut, Erkan Oruçoğlu, Gamze İlaslan, Barış Zeren, Gülhan Balsoy, Tülin Ural ve Ufuk Adak'ın hikâyeleriyle…
