Mehmet Mithat Alam, tarihin “meşhur adamlarından” değil. Tamamıyla sıradan biri de değil. Üç ayrı devirde, Osmanlı’nın son döneminde, Milli Mücadele’de ve Cumhuriyet’in ilk yıllarında yüksek bürokrasi mevkilerinde bulunmuş, “Cumhuriyet soylusu” zümreye dahil olmuş.

Bir “kahraman” profiline uymuyor, M. Mithat Bey. Erken Cumhuriyet’in “işini bilen,” çıkarcı “aferistler” grubu içinde adı geçiyor. Her zaman bir iktidar mahfilinin gölgesinde durarak, himaye ağları örerek gemisini yürütmeyi başarmış.

Arda Ekşigil, Mehmet Mithat Bey’in Münasebetsiz Tarihi’nde, sıradan, ama o kadar da sıradan olmayan bir hayatı, şahsiyetin her katmanını soyarak anlatıyor. Bu hayatın fonunda, Milli Mücadele’nin belirsizlikleri ve kararsız dengeleri var, erken Cumhuriyet’in serencamı var; kurucu elitin iç âlemi ve dönemin ekonomi-politik manzarası var.

Roman lezzeti veren bir mikro-tarih çalışması…