Modernleşmenin Osmanlı düşüncesine etkisi, Tanzimat yeniliğinin kendi şartlarındaki retorik problemleriyle düşünülmelidir. Edebiyat bu bağlamda Tanzimat aydınının zihinsel dönüşümü için bir araç ve imkân meselesi olarak görülebilir. O halde Osmanlı, Batılı Rönesans’ını yaşarken hangi geleneksel temellerle mücadeleye girdi? Yeni bir edebiyat, yeni bir siyaset ve yeni bir dünya fikri, Türk düşüncesinde nasıl karşılık buldu? Bu çalışma biraz da bu sorunsallaştırmaları Tanzimat devri Osmanlı düşüncesinin estetik arka planı çerçevesinde analiz etmeyi amaçlamaktadır.